Ngân hàng Nhà nước mua ngoại tệ giao ngay, thêm kênh cung ứng tiền VND, ổn định lãi suất
Ngân hàng Nhà nước mua ngoại tệ giao ngay, thêm kênh cung ứng tiền VND, ổn định lãi suất
Việc mua ngoại tệ giao ngay mở thêm một kênh cung ứng tiền đồng cho hệ thống ngân hàng vào dịp cuối năm. Tác động có thể xuất hiện trước ở lãi suất liên ngân hàng. Với chứng khoán, mức độ lan tỏa còn phụ thuộc vào chi phí vốn thực tế, triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp và sức mua trên thị trường.
NHNN mua ngoại tệ giao ngay vào thứ 2 và 4 hàng tuần từ 11/11
Theo thông báo mới nhất, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) sẽ thực hiện mua ngoại tệ giao ngay vào thứ Hai và thứ Tư hàng tuần, bắt đầu từ ngày 11/11/2026. Trường hợp ngày giao dịch trùng với ngày nghỉ Lễ, phiên mua ngoại tệ sẽ được chuyển sang ngày làm việc tiếp theo.
NHNN thực hiện mua ngoại tệ giao ngay. Tỷ giá mua can thiệp được NHNN ấn định ở mức 25,500 VND/USD.
Đối tượng NHNN mua ngoại tệ can thiệp là các TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài có trạng thái ngoại tệ dương và có nhu cầu bán ngoại tệ cho NHNN, mức ngoại tệ tối đa từ mỗi TCTD mỗi lần tương đương mức để đưa trạng thái ngoại tệ của TCTD về mức cân bằng. Trạng thái ngoại tệ xem xét duyệt mua ngoại tệ là trạng thái ngoại tệ của TCTD vào cuối ngày làm việc liền trước ngày NHNN mua ngoại tệ.
Trong khi đó, chỉ mới đây, NHNN vừa triển khai một công cụ hỗ trợ thanh khoản thông qua giao dịch hoán đổi USD/VND kỳ hạn 182 ngày bên cạnh nghiệp vụ thị trường mở. Ngày 6/11, NHNN thông báo phương án hoán đổi ngoại tệ (swap) với quy mô tối đa 2 tỷ USD, tỷ giá mua giao ngay 24,399 VND/USD và tỷ giá bán kỳ hạn 24,704 VND/USD. Ngày giá trị giao dịch là 9/11/2026.
Điểm mới so với hoạt động NHNN hoán đổi ngoại tệ ngày 06/11. Swap đưa tối đa 48,798 tỷ đồng vào hệ thống rồi rút về sau 182 ngày, dự trữ ngoại hối không đổi. Trong khi đó hoạt động NHNN mua giao ngay thì ngược lại: VND nằm lại trong hệ thống, còn USD đi thẳng vào dự trữ ngoại hối. Đây cũng là lần đầu NHNN công bố lịch mua cố định 2 phiên/tuần, thay cho cách mua lặng lẽ theo diễn biến thị trường như các năm 2019 và 2023.
Thêm dư địa điều hành thanh khoản cuối năm
Theo ông Nguyễn Quang Huy – CEO Khoa Tài chính – Ngân hàng, Trường đại học Nguyễn Trãi, phương án cho thấy NHNN dự kiến mua USD giao ngay từ ngày 11/11/2026, với tỷ giá 25,500 đồng/USD, định kỳ 2 phiên mỗi tuần. Khi giao dịch phát sinh, tổ chức tín dụng bán USD nhận lại tiền đồng. Khoản tiền này không có lịch thu hồi gắn với giao dịch như trong nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn sáu tháng đã triển khai trước đó.
Khi cung cầu ngoại tệ thuận lợi, mua USD có thể đồng thời bổ sung dự trữ ngoại hối và giúp các ngân hàng cân đối nguồn tiền đồng trong cao điểm thanh toán cuối năm. Lượng tiền thực tế còn lại trong hệ thống sẽ phụ thuộc vào khối lượng USD mua được và các nghiệp vụ cung ứng, thu hút tiền đồng thực hiện cùng thời kỳ.
Điểm đáng ghi nhận là NHNN chủ động bổ sung công cụ phù hợp với diễn biến thị trường. Khi cung cầu ngoại tệ thuận lợi, mua USD có thể đồng thời bổ sung dự trữ ngoại hối và giúp các ngân hàng cân đối nguồn tiền đồng trong cao điểm thanh toán cuối năm. Lượng tiền thực tế còn lại trong hệ thống sẽ phụ thuộc vào khối lượng USD mua được và các nghiệp vụ cung ứng, thu hút tiền đồng thực hiện cùng thời kỳ.
Nếu nguồn vốn ngắn hạn bớt căng, lãi suất vay giữa các ngân hàng có thể ổn định hơn. Tác động đến lãi suất tiền gửi và cho vay thường cần thêm thời gian. Ngân hàng vẫn phải cân đối nhu cầu tín dụng với tốc độ tăng tiền gửi, kỳ hạn nguồn vốn và mức độ rủi ro của khoản vay. Vì vậy, hiệu quả nên được nhìn qua mức độ ổn định của chi phí vốn trong nhiều tuần, đồng thời theo dõi diễn biến tỷ giá và lạm phát.
Hỗ trợ thị trường chứng khoán
Ông Nguyễn Quang Huy cho rằng, tác động sớm nhất đến chứng khoán có thể nằm ở kỳ vọng. Nếu mặt bằng lãi suất ổn định hơn, doanh nghiệp có cơ sở dự tính chi phí tài chính, còn nhà đầu tư có thêm căn cứ để định giá lợi nhuận tương lai. Nếu lãi suất tiền gửi giảm đủ lâu, một phần nhà đầu tư có thể cân nhắc phân bổ thêm vốn vào cổ phiếu, tùy mức giá và khả năng chấp nhận rủi ro.
Tiền đồng từ giao dịch ngoại tệ trước hết đi vào hệ thống ngân hàng để phục vụ thanh toán và cân đối vốn. Sức mua cổ phiếu lại hình thành từ quyết định của nhà đầu tư. Phiên 9/11, trước thời điểm dự kiến triển khai phương án mua giao ngay, VN-Index giảm 0.64% và giá trị khớp lệnh trên HOSE giảm so với phiên trước. Đây là mốc tham chiếu về trạng thái thị trường. Trong các tuần tiếp theo, tín hiệu đáng theo dõi là giá trị khớp lệnh cải thiện qua nhiều phiên và sức mua lan rộng sang nhiều nhóm cổ phiếu.
Lợi ích sẽ phân hóa theo từng nhóm ngành
Ngân hàng là nhóm có thể hưởng lợi sớm về khả năng cân đối vốn. Mức cải thiện lợi nhuận còn tùy vào tốc độ giảm chi phí huy động so với lãi suất cho vay, khả năng mở rộng tín dụng và chất lượng các khoản vay.
Công ty chứng khoán nhạy hơn với sự cải thiện thực tế của giao dịch. Khi giá trị khớp lệnh tăng bền qua nhiều phiên, doanh thu môi giới có cơ hội cải thiện. Mức hưởng lợi còn tùy thị phần, chi phí vốn và khả năng quản trị rủi ro cho vay ký quỹ.
Bất động sản nhà ở có thể được hỗ trợ nếu lãi suất vay thực tế giảm, qua đó giảm chi phí tài chính của doanh nghiệp và cải thiện khả năng vay của người mua nhà. Tác động sẽ rõ hơn ở doanh nghiệp có dự án đủ điều kiện triển khai, sản phẩm phù hợp sức mua và lịch trả nợ cân đối với dòng tiền bán hàng.
Về dài hạn, giá trị lớn hơn nằm ở khả năng huy động vốn cho nền kinh tế. Khi chi phí vốn ổn định và giao dịch cổ phiếu cải thiện bền vững, doanh nghiệp có dự án khả thi và công bố thông tin minh bạch sẽ có điều kiện thuận lợi hơn để huy động vốn qua phát hành cổ phiếu. Đó là cách thị trường chứng khoán bổ sung nguồn vốn dài hạn cho đầu tư và chia sẻ áp lực cung ứng vốn với hệ thống ngân hàng.
Cát Lam