Còn 2.5 triệu mã số thuế chưa được làm sạch, Bộ Tài chính đưa ra giải pháp gì?

21 giờ trước

Còn 2.5 triệu mã số thuế chưa được làm sạch, Bộ Tài chính đưa ra giải pháp gì?

Đại biểu Hoàng Ngọc Định (Tuyên Quang) dẫn số liệu báo cáo của Cục Thuế, cho hay hiện còn trên 2.5 triệu mã số thuế cần rà soát, chuẩn hóa dữ liệu, làm sạch. Trong đó có những doanh nghiệp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký từ hàng chục năm nay. Ông đề nghị Bộ trưởng cho biết trách nhiệm của Bộ, cơ quan thuế với tình trạng tồn đọng trên và giải pháp xử lý thời gian tới.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trả lời chất vấn trước Quốc hội

Trả lời chất vấn, Bộ trưởng Tài chính cho biết việc làm sạch mã số thuế với doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký, dừng hoạt động là yêu cầu bắt buộc. Việc này cũng nhằm cải thiện mức độ tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế về minh bạch và hợp tác thuế.

Theo Bộ trưởng, một trong những nguyên nhân khiến Việt Nam bị Diễn đàn Toàn cầu và Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đưa vào danh sách theo dõi về hợp tác thuế là do chưa hoàn tất làm sạch dữ liệu mã số thuế.

Từ đầu năm đến nay, ngành thuế đã làm sạch 777,000 mã số thuế. Tuy nhiên, hiện còn khoảng 2.5 triệu mã số thuế thuộc các trạng thái doanh nghiệp, hộ kinh doanh đã ngừng hoạt động hoặc không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký.

"Đây là khối lượng công việc lớn và cần được xử lý trước kỳ đánh giá của OECD dự kiến vào quý 2/2028. Kết quả đánh giá sẽ ảnh hưởng đến việc Việt Nam có được đưa ra khỏi danh sách theo dõi hay tiếp tục bị xếp vào nhóm không hợp tác về thuế, từ đó có thể tác động đến môi trường đầu tư và phát triển kinh tế", Bộ trưởng nói.

Để hoàn thành mục tiêu này, Bộ Tài chính báo cáo Chính phủ và đề xuất các giải pháp về quy trình, thủ tục làm sạch mã số thuế. Một trong những giải pháp được đề xuất là xử lý các nghĩa vụ tài chính còn tồn đọng của doanh nghiệp và hộ kinh doanh đã ngừng hoạt động trong thời gian dài, trong đó có các khoản thuế môn bài, tiền phạt và tiền chậm nộp.

Sau khi xử lý các nghĩa vụ tài chính, cơ quan quản lý sẽ tiến hành đóng những mã số thuế không còn hoạt động. "Việc làm sạch mã số thuế không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu quốc tế mà còn góp phần xây dựng môi trường kinh doanh an toàn, ngăn việc lợi dụng các mã số thuế không còn hoạt động để trốn thuế hoặc kinh doanh bất hợp pháp", Bộ trưởng nói.

Cũng liên quan đến thuế, Đại biểu Phạm Văn Hòa (Đoàn Đồng Tháp) nói Nghị quyết của Quốc hội yêu cầu kiểm soát nợ thuế, lệ phí dưới 5% tổng thu ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, nợ thuế vẫn tăng liên tục hằng năm. Đến nay, nợ thuế còn thiếu khoảng trên 256,000 tỷ đồng. Ông nhìn nhận thu hồi tốt sẽ chi cho đầu tư phát triển và an sinh xã hội, góp phần tăng trưởng kinh tế cho đất nước. Ông đề nghị Bộ trưởng cho biết nguyên nhân, giải pháp.

Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, theo chiến lược phát triển ngành thuế, số nợ thuế phát sinh hằng năm phải duy trì dưới 5% tổng thu ngân sách từ thuế, tổng nợ đọng tích lũy qua các năm cần ở mức dưới 8%. Tính đến hết tháng 10, nợ thuế phát sinh trong năm ở mức 3%, đạt mục tiêu đề ra. Tuy nhiên, tổng nợ thuế vẫn ở mức 11%, tương đương hơn 267,000 tỷ đồng.

Theo phân tích của ngành thuế, hơn một nửa số nợ này là tiền sử dụng đất, trong bối cảnh thị trường bất động sản còn trầm lắng.

Bộ Tài chính đang triển khai nhiều giải pháp để đưa nợ thuế phát sinh hằng năm xuống dưới 5% và tổng nợ thuế về dưới 8%.

Trước hết, ngành thuế giao chỉ tiêu và đánh giá kết quả thu hồi đối với từng cán bộ thuế, từ cấp địa phương đến cán bộ trực tiếp quản lý thuế. Bộ trưởng cũng cho biết cần tiếp tục hoàn thiện thể chế quản lý thuế theo hướng đơn giản, dễ hiểu, thuận lợi cho việc thực hiện, kiểm tra và giám sát. Cùng với đó, ngành thuế sẽ tăng cường tuyên truyền để người dân và doanh nghiệp nâng cao ý thức thực hiện nghĩa vụ với Nhà nước.

Với các tổ chức, cá nhân có khả năng tài chính nhưng chây ỳ không nộp thuế, cơ quan quản lý sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát và áp dụng các chế tài phù hợp.

Đại biểu Dương Khắc Mai (Lâm Đồng)

Hoàn thuế VAT vẫn chậm

Đại biểu Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) nói việc kiểm soát hoàn thuế phải vừa chặt chẽ, ngăn ngừa gian lận hóa đơn, bảo đảm tiến độ, không gây chậm trễ. Tuy nhiên, thực tế vẫn còn tình trạng chậm hoàn thuế giá trị gia tăng làm ảnh hưởng đến dòng vốn cho hoạt động sản xuất của doanh nghiệp. Ông đề nghị Bộ trưởng cho biết nguyên nhân, trách nhiệm và giải pháp xử lý hồ sơ tồn đọng.

Bộ trưởng Tài chính thừa nhận tiến độ xử lý vẫn chưa đáp ứng yêu cầu, trong khi nguồn vốn bị tồn đọng ở khâu hoàn thuế giá trị gia tăng (VAT) đang trở thành một trở ngại với doanh nghiệp. "Trong các cuộc gặp, Thủ tướng cũng thường nhắc tôi phải xem lại việc hoàn thuế vì doanh nghiệp còn kêu ca nhiều, tiến độ vẫn chậm", Bộ trưởng nói.

Theo ông, trong bối cảnh doanh nghiệp khó tiếp cận nguồn vốn, việc đẩy nhanh hoàn thuế VAT là cần thiết để giảm áp lực cho doanh nghiệp. Để cải thiện tiến độ, ngành thuế đã phân loại doanh nghiệp theo mức độ tuân thủ và rủi ro. Hiện khoảng 80% hồ sơ thuộc "luồng xanh", được hoàn thuế trước và kiểm tra sau; 20% còn lại phải kiểm tra trước khi hoàn.

Nhờ cơ chế này, tiến độ hoàn thuế năm nay được cải thiện. Tính đến nay, cơ quan thuế đã hoàn khoảng 79.000 tỷ đồng, tương đương 99% dự toán năm 2026 dành cho công tác này và tăng hơn 40% so với cùng kỳ năm trước.

Trong nhóm được hoàn trước - kiểm tra sau, 88% hồ sơ được giải quyết trong vòng 7 ngày, số còn lại cần thêm thời gian để đối chiếu và kiểm soát. Với nhóm phải kiểm tra trước khi hoàn, thời gian xử lý bình quân đã giảm từ khoảng 50 ngày xuống còn 40 ngày.

Hiện 100% hồ sơ hoàn thuế được thực hiện trên môi trường điện tử. Thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục phân loại doanh nghiệp kỹ hơn và ứng dụng công nghệ thông tin để rút ngắn thời gian xử lý.

Theo Bộ trưởng, mục tiêu thời gian tới là tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, vừa kiểm soát chặt chẽ để tránh thất thoát ngân sách, vừa tạo thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp.

Nhật Quang

FILI