Bê bối của Jensen Huang đặt Nvidia trước bài toán chưa từng có: Ai sẽ kế nhiệm ông?
Bê bối của Jensen Huang đặt Nvidia trước bài toán chưa từng có: Ai sẽ kế nhiệm ông?
Việc CEO Nvidia Jensen Huang thừa nhận có quan hệ tình cảm với một phụ nữ bị nghi là gián điệp Trung Quốc đã làm dấy lên những câu hỏi về tương lai của ông tại công ty, cũng như điều gì sẽ xảy ra nếu nhà đồng sáng lập 63 tuổi - người đã đưa hãng sản xuất chip này trở thành một trong những doanh nghiệp có giá trị lớn nhất hành tinh - buộc phải rời ghế lãnh đạo.
Jensen Huang, CEO Nvidia. Ảnh: CNBC
|
Cổ phiếu Nvidia giảm hơn 4% trong phiên 09/11, trái ngược với đà tăng mạnh của thị trường chung. Diễn biến này xuất hiện sau khi CEO Jensen Huang thừa nhận ngoại tình trong thư gửi nhân viên ngày 08/11, đồng thời cho biết hội đồng quản trị sẽ mở cuộc điều tra để xác định liệu ông có trở thành mục tiêu của một cơ quan tình báo nước ngoài hay không.
Hội đồng quản trị Nvidia tuyên bố họ “tin tưởng Jensen” và “không có lý do để cho rằng an ninh quốc gia hoặc bí mật của Nvidia đã bị xâm phạm”.
The New York Times là tờ báo đầu tiên đưa tin nữ doanh nhân người Trung Quốc có liên quan đến vụ việc bị nghi là gián điệp của Bộ An ninh Quốc gia Trung Quốc. Tờ báo dẫn lời những người được cung cấp thông tin về một báo cáo tình báo, vốn được đề cập trong bản ghi nhớ lưu hành giữa các quan chức chính quyền Tổng thống Donald Trump hồi mùa xuân. Trung Quốc đã bác bỏ cáo buộc này, gọi đó là hành động bôi nhọ.
Nvidia cho biết ông Huang sẽ tiếp tục điều hành công ty trong thời gian cuộc điều tra diễn ra. Dù vậy, sức ép đang nhanh chóng gia tăng đối với nhà sản xuất chip vốn cung cấp nền tảng công nghệ cho bốn năm đầu tiên của làn sóng bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI) tạo sinh.
Các nghị sĩ thuộc cả hai đảng tại Mỹ đang yêu cầu được báo cáo về vụ việc. Trong khi đó, các nghị sĩ đảng Dân chủ – lực lượng được dự báo sẽ giành quyền kiểm soát cả hai viện Quốc hội – kêu gọi tiến hành điều tra và ban hành luật mới nhằm “ngăn chip AI tiên tiến tiếp sức cho quân đội Trung Quốc”. Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren, đại diện bang Massachusetts, đưa ra lời kêu gọi này trong một bài đăng trên mạng xã hội X ngày 09/11.
Nvidia đối mặt rủi ro phụ thuộc vào một lãnh đạo
Jensen Huang có ảnh hưởng đặc biệt lớn tại Nvidia và gần như là gương mặt đại diện duy nhất của công ty, trong khi chưa có một nhân vật số hai đủ nổi bật để được xem là người kế nhiệm rõ ràng. Ông cũng là một trong những người ủng hộ AI mạnh mẽ nhất tại Mỹ, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nguồn vốn đầu tư cho quá trình xây dựng hạ tầng AI trên diện rộng.
Bên cạnh đó, mối quan hệ thân thiết với Tổng thống Donald Trump giúp Nvidia có vị thế thuận lợi trong các cuộc thảo luận về chính sách, an toàn và quy định đối với AI.
“Vấn đề của Nvidia là công ty không có người kế nhiệm rõ ràng cho Jensen, trong khi chúng tôi từng kỳ vọng ông sẽ tiếp tục giữ vị trí này ít nhất 10 năm nữa”, các nhà phân tích tại Melius Research viết trong báo cáo công bố trong ngày 09/11.
Stacy Rasgon, Chuyên gia phân tích tại Bernstein, cũng nhấn mạnh mức độ phụ thuộc của Nvidia vào nhà sáng lập trong chương trình “Squawk on the Street” của CNBC trong ngày 09/11: “Jensen chính là Nvidia. Nvidia chính là Jensen”. Ông cho biết Huang “gần như điều hành mọi thứ từ trên xuống dưới” và “nắm trong tay hầu hết các quyết định”.
Nvidia chưa phản hồi ngay lập tức yêu cầu bình luận.
Từ lâu, Nvidia đã duy trì cơ cấu tổ chức tương đối phẳng, với ít tầng nấc quản lý. Ông Huang tham gia sâu vào hoạt động điều hành hằng ngày, đồng thời thường xuyên đại diện công ty trong các cuộc gặp với lãnh đạo thế giới và tại những hội nghị lớn của ngành. Ngoài vai trò đồng sáng lập và CEO, ông còn giữ chức Chủ tịch Nvidia.
Trong cuộc phỏng vấn với Becky Quick của CNBC hồi tháng 9/2025, ông Huang từng nói có tới 60 nhân viên báo cáo trực tiếp cho mình. Tuy nhiên, các hồ sơ nội bộ mà CNBC xem xét cho thấy tính đến tuần này, ông có 33 cấp dưới trực tiếp. Danh sách này bao gồm Giám đốc tài chính Colette Kress, nhà khoa học trưởng Bill Dally, Phó Chủ tịch cấp cao phụ trách kỹ thuật phần mềm Dwight Diercks và Ian Buck – người có vai trò quan trọng trong việc phát triển phần mềm CUDA của Nvidia.
Jensen Huang không nắm quyền kiểm soát tuyệt đối thông qua cổ phần
Tuy nhiên, so với một số nhà sáng lập công nghệ khác như Mark Zuckerberg tại Meta hay Elon Musk tại SpaceX, quyền kiểm soát chính thức của Jensen Huang đối với Nvidia có phần hạn chế hơn. Ông chỉ sở hữu hơn 3% cổ phiếu đang lưu hành và là một trong 11 thành viên hội đồng quản trị. Đáng chú ý, hội đồng hiện không có chủ tịch chính thức.
Trong các tài liệu công bố tài chính, Nvidia cũng không trực tiếp xác định ông Huang là nhân sự chủ chốt. Thay vào đó, doanh nghiệp nhấn mạnh: “Chúng tôi phụ thuộc rất lớn vào sự đóng góp của đội ngũ điều hành đã gắn bó lâu năm với công ty”.
Nvidia đồng thời cảnh báo việc không xây dựng được kế hoạch kế nhiệm hiệu quả, chuyển giao kiến thức và bảo đảm quá trình chuyển tiếp suôn sẻ đối với các lãnh đạo cùng nhân sự chủ chốt có thể ảnh hưởng đến công tác hoạch định chiến lược, triển khai hoạt động và thành công dài hạn của doanh nghiệp.
Dù vậy, tầm ảnh hưởng thực tế của Jensen Huang là điều khó phủ nhận. Chính vai trò đặc biệt lớn của ông trong hoạt động điều hành và định hướng chiến lược khiến vấn đề kế nhiệm gần như chưa từng được các nhà phân tích và nhà đầu tư đặt ra một cách nghiêm túc.
Timm Schulze-Melander, nhà phân tích tại Rothschild & Co. Redburn, nhận định trong báo cáo công bố hôm thứ Hai rằng Huang có thể buộc phải rời vị trí CEO nếu cuộc điều tra của hội đồng quản trị phát hiện những tình tiết “nghiêm trọng hơn đáng kể” so với việc ông không công khai một mối quan hệ cá nhân.
Tuy nhiên, Schulze-Melander cho rằng việc Jensen Huang từ chức không phải kết cục tất yếu của cuộc điều tra, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của nhà sáng lập đối với Nvidia.
“Hội đồng quản trị Nvidia cần chứng minh tính độc lập và bảo vệ quyền lợi cổ đông, nhưng không được gây bất ổn cho một công ty có thành công phụ thuộc đặc biệt lớn vào nhà sáng lập. Tuyên bố ban đầu của hội đồng cho thấy họ đang cố gắng đạt được cả hai mục tiêu”, ông viết.
Một số nhà phân tích cho rằng cuộc điều tra có thể thúc đẩy Nvidia thay đổi cơ chế quản trị, trong đó có việc xây dựng phương án dự phòng cho quá trình chuyển giao quyền lãnh đạo.
Theo Melius Research, Nvidia thực tế có một đội ngũ lãnh đạo kế cận giàu năng lực trong các lĩnh vực như mạng lưới, điện toán siêu quy mô và điện toán hiệu năng cao. Công ty cũng sở hữu nền tảng chuyên môn kỹ thuật vững chắc, với sự đóng góp của Giám đốc công nghệ Michael Kagan và nhà khoa học trưởng Bill Dally.
“Những nhân sự này có thể giúp bộ máy tiếp tục vận hành, nhưng Jensen là người không thể thay thế. Năng lượng và sức ảnh hưởng của ông sẽ vẫn cần thiết để duy trì niềm tin vào xu hướng đầu tư AI”, các nhà phân tích viết.
Vũ Hạo