HoREA đề xuất dành một phần nhà ở xã hội cho cán bộ, công chức
HoREA đề xuất dành một phần nhà ở xã hội cho cán bộ, công chức
Cho rằng nhiều cán bộ, công chức quá bận công tác, không có thời gian xếp hàng bốc thăm và cũng không muốn “tranh suất” nhà ở xã hội với người dân, HoREA đề xuất dành riêng một phần căn hộ cho nhóm này.
Trong văn bản góp ý dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) ngày 07/10, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TPHCM (HoREA), đề nghị cho phép các tỉnh, thành dành một tỷ lệ căn hộ nhà ở xã hội để bán, bán trả góp cho cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Tỷ lệ cụ thể do từng địa phương quyết định, tùy điều kiện thực tế và từng dự án.
Cán bộ, công chức, viên chức vốn đã nằm trong nhóm được mua nhà ở xã hội theo Luật Nhà ở 2023, nếu đáp ứng các điều kiện về nhà ở, thu nhập. Tuy nhiên, HoREA cho rằng pháp luật vẫn thiếu cơ chế ưu tiên riêng để nhóm này dễ tiếp cận nhà ở.
Lý do được Hiệp hội đưa ra là phần lớn cán bộ, công chức, viên chức cũng có thu nhập thấp và cần chỗ ở ổn định, nhưng nguồn nhà ở xã hội còn hạn chế. Nhiều người lại quá bận công việc, không có thời gian xếp hàng bốc thăm và cũng không muốn “tranh suất” với người dân.
Chuyện đi lại cũng là một khó khăn. Theo ông Châu, có những cán bộ sống cách nơi làm việc trên 15-20 km, thậm chí mất hơn một giờ đến một giờ rưỡi mới tới cơ quan. Tình trạng này càng đáng quan tâm sau khi các địa phương hợp nhất, một bộ phận công chức phải làm việc xa nơi ở cũ.
Hiệp hội muốn có một phần quỹ căn dành riêng để những người đủ điều kiện được giải quyết nhà ở theo lộ trình, qua đó yên tâm công tác.
HoREA đề xuất dành riêng một phần căn hộ cho cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang
|
Thực tế, TPHCM đã tính đến việc xây nhà cho nhóm này. Tại họp báo ngày 11/06, Sở Xây dựng cho biết Thành phố định hướng ưu tiên vốn đầu tư công trên quỹ đất do Nhà nước quản lý để phát triển nhà ở xã hội, vừa phục vụ tái định cư, vừa giải quyết chỗ ở cho cán bộ, công chức, viên chức và người hưởng lương ngân sách.
Dù vậy, nguồn cung vẫn phải đáp ứng nhu cầu rất lớn từ nhiều nhóm người mua. HoREA dẫn trường hợp dự án nhà ở xã hội tại số 324 Lý Thường Kiệt, TPHCM, có hơn 12 ngàn người trên cả nước đăng ký mua, mua trả góp hoặc thuê, trong khi toàn dự án chỉ có 1,025 căn, gồm 755 căn để bán và 270 căn cho thuê.
Từ trường hợp này, Hiệp hội còn đề nghị khôi phục điều kiện cư trú khi mua nhà ở xã hội, vốn từng được quy định trong Luật Nhà ở 2014 nhưng đã bỏ ở Luật Nhà ở 2023. Theo đó, người mua phải có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành nơi có dự án; nếu không có thường trú thì phải tạm trú từ một năm trở lên.
HoREA cho rằng nhiều người đăng ký tại dự án Lý Thường Kiệt không sinh sống, làm việc ở TPHCM, thậm chí có trường hợp ở trong Thành phố nhưng cách dự án rất xa. Hiệp hội nhận định việc kiểm tra cư trú hiện có thể thực hiện qua dữ liệu VNeID, không cần phát sinh thêm thủ tục hành chính.
Hơn 30 ngàn trường hợp muốn mua, thuê mua nhà
Khảo sát bước đầu của Liên đoàn Lao động TPHCM ghi nhận 30,339 trường hợp muốn mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội, cùng 3,181 trường hợp có nhu cầu thuê. Thông tin được ông Trần Thanh Thảo, Phó Chánh Văn phòng cơ quan này, công bố tại họp báo ngày 01/10.
Phần lớn người lao động được khảo sát vẫn phải thuê trọ, nhiều nơi chật hẹp, thiếu tiện ích. Tiền nhà cũng là gánh nặng khi thu nhập còn phải trang trải sinh hoạt, nuôi con và đi lại. Liên đoàn Lao động cho rằng cần phát triển những căn nhà “phù hợp với khả năng chi trả”, nhất là loại hình cho thuê và thuê mua.
Để tăng nguồn cung, Công đoàn đã ký thỏa thuận với 9 doanh nghiệp, dự kiến phát triển khoảng 128 ngàn căn nhà ở đến năm 2030. Các dự án đang ở những giai đoạn khác nhau. Chẳng hạn, Hoa Sen An Hạ tại xã Tân Vĩnh Lộc, quy mô 1,853 căn, dự kiến khởi công trong quý 4/2026; một số dự án khác vẫn phải hoàn tất thủ tục hoặc tìm quỹ đất.
Một giải pháp trước mắt được Liên đoàn Lao động đề xuất là chuyển 953 căn hộ tái định cư chưa sử dụng tại khu dân cư Vĩnh Lộc B thành nhà cho công nhân thuê. Cơ quan này cũng muốn công khai thông tin dự án, điều kiện và cách đăng ký để người lao động dễ tiếp cận, đồng thời bảo đảm xét duyệt minh bạch, tránh cơ chế “xin - cho”.
Về lâu dài, HoREA cho rằng không nên bỏ qua nguồn nhà trọ do người dân tự đầu tư. Trong cùng văn bản, ông Lê Hoàng Châu đề nghị giữ quy định cho phép cá nhân xây nhà ở xã hội để người đủ điều kiện thuê, vốn đã có trong Luật Nhà ở 2023 nhưng không còn được nêu trong dự thảo mới.
Riêng khu vực TPHCM trước sáp nhập, theo HoREA, hơn 60 ngàn khu nhà trọ đang đáp ứng chỗ ở cho khoảng 1.4 triệu người. Vì vậy, Hiệp hội muốn những cá nhân đầu tư nhà nhiều căn hộ hoặc các dãy phòng trọ cho người thuộc diện nhà ở xã hội thuê dài hạn được hưởng ưu đãi tương tự chủ đầu tư dự án, với điều kiện đáp ứng quy định về đất ở, xây dựng và phòng cháy chữa cháy.
Với phân khúc nhà cho thuê giá phù hợp do tư nhân đầu tư, HoREA còn đề nghị người dân chỉ cần có nhu cầu thuê, không phải chứng minh đang “khó khăn về nhà ở”. Điều kiện này nên dùng để xét ưu tiên khi số người đăng ký nhiều hơn lượng nhà cho thuê. Hiệp hội cũng kiến nghị địa phương quy định mức giá thuê tối đa để người thu nhập thấp, trung bình có thể tiếp cận.
Tử Kính