TPHCM xây dựng hệ sinh thái toàn diện để giữ chân nhân lực tinh hoa toàn cầu

TPHCM xây dựng hệ sinh thái toàn diện để giữ chân nhân lực tinh hoa toàn cầu

Bước vào kỷ nguyên tăng trưởng mới, TPHCM đang chuyển hướng từ mô hình tăng trưởng phụ thuộc vào lao động giá rẻ sang ưu tiên công nghệ cao và kinh tế tri thức. Để thực hiện được mục tiêu này, bài toán đặt ra không chỉ là thu hút vốn đầu tư mà là kiến tạo hệ sinh thái đồng bộ về chính sách, không gian sống và tiện ích đô thị nhằm giữ chân nguồn nhân lực tinh hoa quốc tế gắn bó lâu dài với Thành phố.

Tọa đàm “TPHCM thu hút nhân lực tinh hoa toàn cầu cho kỷ nguyên tăng trưởng mới” được tổ chức sáng ngày 30/09/2026.

Tái định vị không gian và chiến lược thu hút dòng vốn tinh hoa

Tại tọa đàm “TPHCM thu hút nhân lực tinh hoa toàn cầu cho kỷ nguyên tăng trưởng mới” sáng ngày 30/09, ông Quách Ngọc Tuấn - Phó Giám đốc Sở Tài chính TPHCM cho biết TPHCM đã sớm nhận diện được giới hạn của mô hình tăng trưởng cũ và đang tạo ra những bước chuyển mình. Thay vì thu hút đầu tư chạy theo số lượng, phụ thuộc vào thâm dụng đất đai và lao động giá rẻ như trước đây, Thành phố hiện ưu tiên chất lượng với các tiêu chuẩn về công nghệ, tính xanh và năng lực lan tỏa. Dựa trên các nghị quyết định hướng của Trung ương, không gian phát triển của Thành phố đã được tái định vị thành 3 cực tăng trưởng. Khu vực nội đô truyền thống đóng vai trò trung tâm tài chính, thương mại và nghiên cứu đổi mới sáng tạo. Cực phía Bắc bao gồm Thủ Đức và Bình Dương vươn lên thành trung tâm công nghiệp sinh thái thông minh, tập trung vào vi mạch bán dẫn và trí tuệ nhân tạo. Trong khi đó, cực Đông Nam phát huy lợi thế kinh tế biển và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Sự chuyển hướng này bước đầu mang lại những kết quả khả quan khi trong 9 tháng đầu năm 2026, lượng vốn FDI đăng ký vào Thành phố đạt hơn 17.2 tỷ USD, vượt xa mục tiêu đề ra và tập trung vào các dự án nền tảng như hạ tầng số, trí tuệ nhân tạo và cảng trung chuyển quốc tế. Tuy nhiên, ông Tuấn nhấn mạnh trong cuộc cạnh tranh thu hút FDI hiện nay, hạ tầng và ưu đãi thuế là chưa đủ. Thành phố cần lực lượng kỹ sư, chuyên gia và nhà quản trị chất lượng cao để hấp thụ nguồn vốn tinh hoa. Do đó, định hướng sắp tới của cơ quan quản lý là gắn kết chặt chẽ việc thu hút đầu tư với chiến lược nhân lực, đồng thời cải thiện môi trường sống, hình thành các đầu mối "một cửa" để hỗ trợ nhà đầu tư và chuyên gia tháo gỡ các thủ tục về cư trú, làm việc minh bạch và nhanh chóng.

Giải bài toán an cư bằng các mô hình đô thị tích hợp

Từ góc độ không gian sống, ông Võ Huỳnh Tuấn Kiệt - Giám đốc - Trưởng bộ phận Tiếp thị Dự án Nhà ở CBRE Việt Nam nhận định quy mô nền kinh tế và dân số tăng nhanh sau quá trình mở rộng không gian liên kết vùng đã tạo ra lượng cầu rất lớn về nhà ở, đặc biệt là cho hơn 75,000 chuyên gia đang làm việc tại Thành phố. Trước đây, thị trường cho thuê cao cấp chủ yếu tập trung ở vùng lõi trung tâm, khu Nam Sài Gòn và khu Đông. Tuy nhiên, khi giá nhà tại khu vực trung tâm tăng quá cao, tỷ suất sinh lời từ việc khai thác cho thuê đang chịu áp lực lớn, đòi hỏi thị trường phải có những bước chuyển dịch mới về mô hình phát triển.

Dẫn chứng bài học từ các đô thị lớn ở châu Á như Thượng Hải, Seoul hay Bangkok, ông Kiệt cho rằng việc tận dụng tối đa hệ thống giao thông công cộng, đặc biệt là các tuyến metro, để kết nối nơi làm việc và nơi cư trú là giải pháp trọng tâm. Trong bối cảnh Thành phố đang đẩy mạnh hạ tầng giao thông, xu hướng phát triển bất động sản trong thời gian tới sẽ tập trung vào các đại đô thị tích hợp. Những khu đô thị này không chỉ giải quyết nhu cầu lưu trú mà còn cung cấp hệ thống tiện ích đồng bộ, đáp ứng tiêu chuẩn sống của chuyên gia quốc tế. Bên cạnh đó, sự bùng nổ của bất động sản hàng hiệu và việc thể chế hóa công tác quản lý tài sản theo các tiêu chuẩn quốc tế, tiêu biểu như tiêu chuẩn xanh ESG, sẽ là những yếu tố bắt buộc để nâng cao năng lực cạnh tranh của thị trường nhà ở cho thuê tại Thành phố.

Chuyển từ thu hút đầu tư sang xây dựng hệ sinh thái nhân tài

Đại diện cho cộng đồng các nhà đầu tư đang trực tiếp sử dụng nguồn nhân lực quốc tế, ông Dương Khai Dũng - Chủ tịch thường trực, Hiệp hội doanh nghiệp Trung Quốc tại Việt Nam chi hội TPHCM, chia sẻ góc nhìn thực tiễn về nhu cầu của các chuyên gia. Theo ông, chân dung của các chuyên gia quốc tế đến Việt Nam đã thay đổi rất nhiều so với thập kỷ trước. Hiện nay, họ không chỉ đến để làm việc ngắn hạn mà thường đưa cả gia đình, bao gồm người già và trẻ nhỏ, đến sinh sống. Do đó, các yếu tố về cơ sở hạ tầng, giáo dục, y tế và môi trường giao thông trở thành điều kiện tiên quyết để họ quyết định gắn bó lâu dài hay không.

Bên cạnh các yếu tố về đời sống, rào cản về thủ tục hành chính vẫn là điểm nghẽn cần sớm được tháo gỡ. Việc xin giấy phép lao động kéo dài cùng tính dự báo của các chính sách đôi khi làm chậm nhịp độ tiếp cận của dòng vốn và nguồn nhân lực cao cấp. Ông Dũng đề xuất Thành phố tham khảo các mô hình thành công từ Hồng Kông hay Hàng Châu của Trung Quốc trong việc tạo "luồng xanh" pháp lý, cung cấp các ưu đãi về nhà ở và thiết lập cơ chế đối thoại thường xuyên giữa chính quyền và doanh nghiệp. Sự thay đổi cốt lõi nhất chính là bước chuyển tư duy từ việc chỉ chú trọng thu hút đầu tư sang việc xây dựng một hệ sinh thái nhân tài toàn diện, biến TPHCM thực sự trở thành "ngôi nhà thứ hai" để các chuyên gia quốc tế cống hiến và phát triển sự nghiệp.

Cát Lam

FILI