Đơn vị đo kim cương là gì? Tính bằng Ly, Carat hay Karat?

26/09/2026 08:51

Đơn vị đo kim cương là gì? Tính bằng Ly, Carat hay Karat?

Đơn vị đo kim cương phổ biến gồm Carat (ct) và ly (mm) theo cách gọi quen thuộc tại Việt Nam. Vậy 1 carat bằng bao nhiêu ly, 1 carat bằng bao nhiêu gam, 1 ly bằng bao nhiêu carat, và tại sao hai viên kim cương cùng carat vẫn có thể khác kích thước?

Các đơn vị đo kim cương phổ biến

Kim cương được đo lường chính bằng hai đơn vị chính là carat (trọng lượng) và ly (kích thước), cùng với thang đo Mohs (độ cứng).

Đơn vị đo trọng lượng kim cương – Carat (ký hiệu: ct)

Carat (viết tắt là ct) là đơn vị đo trọng lượng kim cương và các loại đá quý theo tiêu chuẩn quốc tế. 1 carat = 0,2 gram = 200 miligam.

  • Quy đổi điểm: 1 carat được chia thành 100 điểm (points), giúp đo những viên kim cương nhỏ dưới 1 carat (ví dụ: viên 0,50 carat tương đương 50 điểm).

  • Giá trị: Viên kim cương có số carat càng lớn thì càng quý hiếm và có giá trị càng cao.

  • Phân biệt với Karat (K): Carat (ct) đo trọng lượng kim cương và đá quý, trong khi Karat (K) đo độ tinh khiết của vàng (hàm lượng vàng nguyên chất) như vàng 24K, vàng 18K, vàng 14K, vàng 10K,...

  • Khác biệt với kích thước (Ly): Carat là đơn vị đo trọng lượng kim cương chứ không phải đơn vị đo kích thước kim cương (đường kính hay số "ly kim cương"). Hai viên kim cương có trọng lượng nặng bằng nhau, vẫn có thể trông to hoặc nhỏ khác nhau, tùy thuộc vào kỹ thuật cắt mài.

Đơn vị đo kích thước kim cương – Ly (milimet - mm)

Ly kim cương là đơn vị đo kích thước đường kính bề mặt của viên kim cương tại Việt Nam, với quy ước 1 ly = 1 milimet (mm).

  • Cách đo số ly kim cương: Dùng thước kẹp chuyên dụng để đo chiều rộng ngang đối xứng qua tâm viên kim cương.

  • Kích thước phổ biến: Các kích thước kim cương phổ biến như 4.5 ly, 5.4 ly, 6.3 ly, 6.5 ly được ưa chuộng vì mang lại vẻ đẹp sang trọng, đẳng cấp khi gắn lên nhẫn hoặc trang sức cao cấp, và giữ giá trị tốt.

  • Ý nghĩa phong thủy: Trong văn hóa Á Đông, nhiều người quan niệm chọn số ly kim cương đẹp có tổng bằng 9 hoặc cặp số cát lộc (như 6.8 ly - "Lộc Phát", 8.8 ly - "Phát Tài Phát Lộc") để cầu may mắn và tài lộc. 

Đơn vị đo độ cứng kim cương – Thang độ cứng Mohs

Kim cương đạt độ cứng 10/10 trên thang đo độ cứng Mohs, là khoáng vật tự nhiên cứng nhất được biết đến.

Thang độ cứng Mohs:

  • Khái niệm: Do nhà khoáng vật học Friedrich Mohs đề xuất vào năm 1812.

  • Nguyên lý: Đo khả năng chống trầy xước tương đối giữa các khoáng vật (vật liệu cứng hơn sẽ làm xước vật liệu mềm hơn).

  • Mức độ: Xếp hạng từ 1 (mềm nhất như bột talc) đến 10 (cứng nhất là kim cương).

Tóm lại, thang đo độ cứng Mohs xếp hạng độ cứng của khoáng vật tự nhiên từ 1 đến 10 dựa trên khả năng chống trầy xước. Kim cương (đạt độ cứng 10/10) trên Thang độ cứng Mohs, có thể làm xước tất cả các loại khoáng vật và đá quý khác. Kim cương cứng gấp khoảng 4 lần Corundum (Ruby, Sapphire).

Bảng quy đổi kim cương từ Carat sang Ly (đối với kim cương tròn)

1 carat kim cương tròn giác cắt chuẩn (Round) tương đương khoảng 6.4 – 6.5 ly (milimet).

Bảng quy đổi Carat sang Ly (dành cho kim cương tròn chuẩn):

Trọng lượng (Carat - ct)

Kích thước (Ly - mm)

Cách gọi thông thường

0.10 ct

~3.0 mm

3 ly

0.20 ct

4.0 – 4.3 mm

4 ly – 4 ly 3

0.25 ct

~4.1 mm

4 ly 1

0.30 ct

4.3 – 4.5 mm

4 ly 3 – 4 ly 5

0.40 ct

~4.8 mm

4 ly 8

0.50 ct

5.0 – 5.4 mm

5 ly – 5 ly 4

0.60 ct

~5.4 – 5.5 mm

5 ly 4

0.75 ct

5.9 – 6.0 mm

5 ly 9 – 6 ly

0.80 ct

6.0 – 6.1 mm

6 ly – 6 ly 1

1.00 ct

6.3 – 6.6 mm

6 ly 3 – 6 ly 6

1.25 ct

~7.0 mm

7 ly

1.50 ct

~7.4 mm

7 ly 4

2.00 ct

8.0 – 8.2 mm

8 ly – 8.2 ly

2.50 ct

~8.5 – 8.8 mm

8 ly 5 – 8 ly 8

3.00 ct

9.0 – 9.5 mm

9 ly – 9 ly 5

Lưu ý: Bảng quy đổi trên áp dụng cho kim cương giác cắt tròn chuẩn (Round). Các hình dáng khác (như Oval, Pear, Emerald hay Princess,...) hoặc tỷ lệ cắt nông/sâu khác nhau sẽ có kích thước ly thị giác chênh lệch dù cùng số Carat.

Ví dụ:

  • Hình dáng: Các hình dáng khác như Oval, Pear (giọt nước) sẽ có chiều dài lớn hơn, còn hình vuông (Princess) trông sẽ nhỏ hơn kim cương giác cắt tròn (Round) cùng số carat.

  • Tỷ lệ cắt: Cùng 1 carat nhưng viên kim cương cắt nông (shallow) sẽ có đường kính rộng hơn, còn cắt sâu (deep) sẽ có đường kính nhỏ hơn. Bạn nên kiểm tra thông tin trên giấy chứng nhận GIA. 

Hiểu đúng đơn vị đo kim cương giúp bạn phân biệt Carat và ly (mm), từ đó biết cách đọc thông số và lựa chọn viên kim cương phù hợp. Nếu bạn đang tìm kiếm địa chỉ mua kim cương viên hoặc trang sức kim cương uy tín, hãy tham khảo ngay những viên kim cương được chứng nhận GIA tại Tierra Diamond để lựa chọn kim cương thiên nhiên có giấy kiểm định GIA, đảm bảo vẻ đẹp và giá trị bền vững theo thời gian!

Dịch vụ

Kim Ngân

FILI