NHNN đang lấy ý kiến sửa đổi Nghị định về quản lý dự trữ ngoại hối Nhà nước
NHNN đang lấy ý kiến sửa đổi Nghị định về quản lý dự trữ ngoại hối Nhà nước
Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 50/2014/NĐ-CP ngày 20/5/2014 về quản lý dự trữ ngoại hối Nhà nước (Nghị định 50).
Sau hơn 10 năm thực hiện, Nghị định 50 đã tạo khuôn khổ pháp lý quan trọng cho hoạt động quản lý dự trữ ngoại hối, góp phần nâng cao năng lực điều hành chính sách tiền tệ và bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô. Tuy nhiên, những biến động mạnh của kinh tế, tài chính toàn cầu trong thời gian qua đã đặt ra yêu cầu hoàn thiện cơ chế quản lý dự trữ ngoại hối theo hướng linh hoạt và phù hợp hơn với thực tiễn.
Dự thảo lần này tập trung sửa đổi nhiều nội dung liên quan đến nguồn hình thành dự trữ ngoại hối, nguyên tắc đầu tư, cơ chế phối hợp giữa Bộ Tài chính và NHNN cũng như các công cụ can thiệp thị trường.
Một trong những điểm mới đáng chú ý là NHNN đề xuất bổ sung Quyền rút vốn đặc biệt (SDR) của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) vào nguồn hình thành dự trữ ngoại hối nhà nước. SDR là tài sản dự trữ quốc tế do IMF phân bổ cho các quốc gia thành viên nhằm bổ sung nguồn lực dự trữ và hỗ trợ thanh khoản toàn cầu. Theo dự thảo, NHNN sẽ ghi nhận phần SDR được IMF phân bổ vào Quỹ dự trữ ngoại hối nhà nước. Việc bổ sung quy định này nhằm làm rõ cơ chế quản lý và hạch toán SDR, phù hợp với đặc tính của loại tài sản dự trữ đặc biệt này cũng như kinh nghiệm quản lý của Việt Nam trong thời gian qua.
Bên cạnh đó, NHNN cũng đề xuất hoàn thiện cơ chế phối hợp với Bộ Tài chính trong quản lý nguồn ngoại tệ của ngân sách nhà nước. Theo đó, Bộ Tài chính tiếp tục gửi ngoại tệ của Kho bạc Nhà nước tại NHNN (trừ một số trường hợp đặc thù) và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt hạn mức ngoại tệ cần giữ lại để đáp ứng nhu cầu chi ngân sách. Phần còn lại sẽ được sử dụng để bổ sung dự trữ ngoại hối nhà nước theo quy định.
Dự thảo cũng bổ sung quy định xử lý trường hợp ngân sách nhà nước thiếu hụt nguồn ngoại tệ, qua đó làm rõ hơn cơ chế điều phối và cân đối ngoại tệ giữa các cơ quan liên quan.
Một nội dung đáng chú ý khác là đề xuất sửa đổi nguyên tắc sinh lời đối với hoạt động đầu tư vàng thuộc dự trữ ngoại hối nhà nước.
Dự thảo cũng đề xuất bổ sung công cụ quyền chọn ngoại tệ và vàng vào các hình thức can thiệp thị trường trong nước, bên cạnh các nghiệp vụ mua, bán và hoán đổi đang được áp dụng hiện nay.
Cùng với đó, Dự thảo đề xuất sửa đổi cơ chế can thiệp theo hướng trao quyền chủ động hơn cho Thống đốc NHNN. Thay vì quy định phải xây dựng cơ chế can thiệp theo từng thời kỳ, dự thảo quy định Thống đốc sẽ quyết định phương án can thiệp khi cần thiết trên cơ sở mục tiêu chính sách tiền tệ, diễn biến thị trường ngoại tệ, thị trường vàng trong nước và tình hình thanh khoản đồng Việt Nam.
Một điểm mới khác là dự thảo bổ sung quy định về giao dịch ngoại tệ giữa dự trữ ngoại hối chính thức với TCTD bị rút tiền hàng loạt. Theo đó, NHNN có thể thực hiện các giao dịch ngoại tệ để hỗ trợ thanh khoản cho các tổ chức tín dụng trong trường hợp đặc biệt theo quy định của Thống đốc NHNN. Quy định này nhằm cụ thể hóa các nội dung mới của Luật Các TCTD năm 2024 liên quan đến xử lý tình huống rút tiền hàng loạt và tăng cường năng lực bảo đảm an toàn hệ thống.
Ngoài ra, dự thảo cũng sửa đổi phạm vi sử dụng Quỹ bình ổn tỷ giá và quản lý thị trường vàng theo hướng cụ thể hóa các nhu cầu ngoại hối phục vụ hoạt động nghiệp vụ của NHNN như thanh toán chi phí ở nước ngoài, đóng góp cho các tổ chức quốc tế, mua sắm trang thiết bị, phần mềm, thuê chuyên gia nước ngoài và các nhiệm vụ quản lý, điều hành khác.
Các sửa đổi lần này nhằm tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực dự trữ, đồng thời tăng tính chủ động và linh hoạt của cơ quan điều hành trong bối cảnh thị trường tài chính quốc tế tiếp tục diễn biến phức tạp và khó lường.
Mai Quốc