Kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn: Chống ngập cho TPHCM không hề khó ở góc độ khoa học

10 giờ trước

Kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn: Chống ngập cho TPHCM không hề khó ở góc độ khoa học

"Vấn đề chống ngập nếu đứng ở góc độ khoa học thì không hề khó, nhưng mà cái khó hiện nay lại nằm ở chỗ chúng ta đang tiếp cận một cách đơn phương. Cứ nói đến chuyện chống ngập thì lại là trách nhiệm của Sở Xây dựng, nhưng tôi cho rằng, không thể một mình Sở Xây dựng chịu trách nhiệm mà phải nhiều bên cùng chịu trách nhiệm.”

Sáng ngày 16/10, trong phần thảo luận tại Hội thảo “Đầu tư phát triển hạ tầng đồng bộ - Động lực tăng trưởng kinh tế và mở rộng không gian phát triển TPHCM”, Kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn khẳng định vấn đề chống ngập cho Thành phố cần phải có sự tham gia đồng thời của nhiều sở, ngành, chính quyền địa phương và cả các nhà đầu tư.

Tiến sĩ Khoa học, Kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn trình bày tham luận tại Hội thảo “Đầu tư phát triển hạ tầng đồng bộ - Động lực tăng trưởng kinh tế và mở rộng không gian phát triển TPHCM”. Đây là Hội thảo được phối hợp tổ chức bởi Báo Tiền Phong và Sở Xây dựng TPHCM - Ảnh: Báo Tiền Phong

Từ kinh nghiệm quốc tế, theo ông Nam Sơn, đô thị muốn không ngập thì trước hết phải dành đủ “không gian cho nước”. Bên cạnh hệ thống cống thoát nước, đê bao, TPHCM cần kiểm soát tình trạng bê tông hóa, bảo vệ không gian thoát nước tự nhiên và bố trí các khu vực trữ nước. Các dự án phát triển đô thị cũng không thể chỉ tính đến hiệu quả kinh tế mà phải dành quỹ đất phù hợp cho các hồ điều tiết, công viên và các không gian thấm, trữ nước. Các không gian ngầm của TPHCM cũng không nên tạo ra chỉ cho mục đích phục vụ giao thông hay thương mại, mà cần được tính đến như một phần của hạ tầng chống ngập.

Bên cạnh đó, việc tính toán khả năng chống ngập cũng không nên chỉ dựa vào một kịch bản lượng mưa nhất định. Theo ông Nam Sơn, chẳng hạn nếu lấy mức mưa 100 mm làm cơ sở thiết kế thì cần tính đến những kịch bản mưa lớn hơn gấp vài lần, từ đó bảo đảm dư địa để hệ thống vẫn có khả năng ứng phó. Như vậy, không gian dành cho nước phải được tính toán để mang tính dự phòng, thay vì chỉ đáp ứng nhu cầu ngắn hạn trước mắt.

Để làm được những điều nêu trên, vị kiến trúc sư tiếp tục nhấn mạnh vào tầm quan trọng của việc phối hợp thực thi giữa các cơ quan quy hoạch, xây dựng, đầu tư và tài chính trong việc bố trí quỹ đất, nguồn vốn phát triển hồ điều tiết, công viên và hệ thống thoát nước ngầm.

“Đây là bài toán khoa học có thể giải quyết nếu có quy hoạch phù hợp và sự phối hợp đa ngành, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.” - ông Nam Sơn nói.

TPHCM đa cực, đa trung tâm

Ở phần tham luận tại Hội thảo, KTS Ngô Viết Nam Sơn cũng gửi đề xuất đến TPHCM về việc xây dựng 10 vùng quản trị phát triển, đi kèm với đó là cơ chế tổ chức thực hiện cụ thể bởi mỗi vùng sẽ có điều kiện và động lực tăng trưởng khác nhau. Việc phân vùng như vậy cũng nhằm phân bổ mục tiêu tăng trưởng kinh tế hợp lý cho từng khu vực.

Để TPHCM hướng đến mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, ông Nam Sơn cho rằng, thay vì đặt mục tiêu chung cho toàn siêu đô thị, điều phù hợp hơn là để lãnh đạo từng vùng có kế hoạch và cơ chế chính sách riêng phù hợp với điều kiện đặc thù.

Bên cạnh đó, việc TPHCM phát triển theo hướng đô thị đa cực, đa trung tâm sẽ giúp giảm tải áp lực tập trung bê tông hóa vào vùng lõi nội thành. Điều này chỉ có thể được thực hiện với điều kiện Thành phố có thể phân bổ đều tiện ích hạ tầng xã hội (trường học, bệnh viện, văn hóa…) đến từng vùng.

Như vậy, người dân cần phải được tạo công ăn việc làm tại chỗ. Mỗi vùng hình thành không gian sống và cơ hội việc làm riêng phù hợp với đặc thù vùng, từ đó người dân mới an cư lạc nghiệp ngay tại địa phương mà không phải di chuyển vào trung tâm.

KTS Ngô Viết Nam Sơn trình bày tham luận tại Hội thảo sáng ngày 16/10/2026.

10 vùng quản trị phát triển theo đề xuất của KTS Ngô Viết Nam Sơn:

- Vùng 1 (Vùng lõi trung tâm): Trung tâm kinh tế, tài chính, di sản văn hóa và khu vực đô thị sân bay Tân Sơn Nhất.

- Vùng 2 (Vùng đổi mới sáng tạo phía Đông): Bao gồm Thủ Đức, Dĩ An, Thuận An; tập trung các khu đại học quốc gia, khu công nghệ cao để đóng vai trò "bộ não" nghiên cứu và ứng dụng sản xuất.

- Vùng 3 (Vùng Tây - Tây Nam): Cửa ngõ kết nối và phát triển về hướng Đồng bằng sông Cửu Long.

- Vùng 4 (Vùng đô thị công nghiệp Bình Dương): Tận dụng nền tảng công nghiệp có sẵn, kết nối hạ tầng đa phương thức với sân bay Long Thành, với cụm cảng Cái Mép - Thị Vải và Cần Giờ để giảm chi phí logistics.

- Vùng 5 (Vùng Bắc - Tây Bắc): Không gian sinh thái và dự trữ phát triển, kết nối với Bình Dương, Tây Ninh và tuyến đường xuyên Á.

- Vùng 6 (Vùng Nam): Khu vực Nhà Bè, Hiệp Phước, Nam Sài Gòn làm bàn đạp mở rộng phát triển hướng ra biển Đông.

- Vùng 7 (Vùng sinh thái biển Cần Giờ): Đô thị lấn biển và chuỗi du lịch biển, gắn liền với trách nhiệm hàng đầu là bảo tồn Khu dự trữ sinh quyển.

- Vùng 8 (Vùng cảng biển - logistics - công nghiệp - năng lượng Cái Mép - Thị Vải): Chuỗi cảng biển liên hoàn và khu thương mại tự do Cái Mép Hạ.

- Vùng 9 (Vùng du lịch biển Vũng Tàu - Long Hải - Hồ Tràm): Chuỗi đô thị du lịch biển thu hút khách nội địa và quốc tế.

- Vùng 10 (Đặc khu Côn Đảo): Phát triển du lịch sinh thái biển và liên kết hạ tầng với Vùng 9. 

Thừa Vân

FILI