CEO AIA Việt Nam: Tài sản chuyển giao nhanh, sự sẵn sàng của thế hệ kế tiếp cần thời gian
CEO AIA Việt Nam: Tài sản chuyển giao nhanh, sự sẵn sàng của thế hệ kế tiếp cần thời gian
Tại AIA Elite Summit 2026, ông Andrew Loh, Tổng Giám đốc Điều hành AIA Việt Nam, cho rằng khi tuổi thọ kéo dài và nhiều thế hệ cùng dựa vào một nguồn lực gia đình, việc chuyển giao tài sản cần đi cùng sự chuẩn bị về con người, pháp lý và một cuộc trò chuyện bắt đầu từ sớm.
Truyền thừa bắt đầu từ ưu tiên của mỗi gia đình
Với chủ đề “Sự trỗi dậy của tài sản và thách thức truyền thừa”, ông Andrew Loh, Tổng Giám đốc Điều hành AIA Việt Nam, nhắc lại sứ mệnh của AIA là giúp ngày càng nhiều người sống khỏe mạnh hơn, lâu hơn và tốt đẹp hơn. Theo ông, cuộc sống tốt đẹp mang ý nghĩa khác nhau với mỗi người, với người này là sức khỏe để tiếp tục công việc yêu thích, với người khác là thời gian bên gia đình, hay khả năng hỗ trợ con cháu trong nhiều năm tới.
Ông Andrew Loh đặt hai khái niệm cạnh nhau. Trường thọ mang lại thêm nhiều năm sống, còn di sản đặt ra câu hỏi những năm tháng ấy cùng mọi thứ được tạo dựng trong đó sẽ tiếp tục có ý nghĩa ra sao sau mỗi người. Sức khỏe cho con người thời gian, tài sản cho con người sự lựa chọn, và một kế hoạch được chuẩn bị kỹ lưỡng giúp những người phụ thuộc thêm vững tâm về tương lai. Vì vậy, mọi lời tư vấn có giá trị đều phải xuất phát từ ưu tiên của khách hàng, từ những người họ quan tâm và tương lai họ hướng tới.
Mỗi gia đình mang bài toán riêng. Có chủ doanh nghiệp đang tính chuyện chuyển giao công ty, có cha mẹ lo cho tương lai con cái, cũng có gia đình cần chuẩn bị cho quãng nghỉ hưu dài hơn dự tính. Tuổi thọ tăng là món quà, song cũng làm thay đổi nhu cầu của các gia đình. Thời gian nghỉ hưu kéo dài, nhu cầu chăm sóc sức khỏe biến đổi theo thời gian, nhiều thế hệ có thể cùng phụ thuộc vào nguồn lực chung. Quá trình kế nhiệm đòi hỏi giai đoạn phối hợp lâu hơn giữa người sáng lập, người kế nhiệm và gia đình.
Bên cạnh đó, nhiều gia đình sinh sống và nắm giữ tài sản ở nước ngoài, mở ra nhiều cơ hội nhưng cũng liên tục phát sinh các câu hỏi về quyền sở hữu, quyền ra quyết định và nghĩa vụ theo luật pháp của từng quốc gia. Do đó, bất kỳ kế hoạch nào cũng cần đủ linh hoạt cho những hoàn cảnh khác nhau.
Ông kể lại câu chuyện với một đồng nghiệp, người cho rằng trẻ em sinh ra hôm nay nhiều khả năng sẽ sống tới 100 tuổi, nghĩa là sau khi nghỉ hưu vẫn còn khoảng 30 năm phía trước. Hành trình tài sản vì thế không dừng ở việc tạo dựng mà còn mở ra những câu hỏi về cách tận hưởng, cách bảo toàn và cách chuẩn bị cho thế hệ sau đủ năng lực gánh vác. Tài sản có thể được chuyển giao rất nhanh, còn sự sẵn sàng để quản lý tài sản và đảm nhận trách nhiệm cần nhiều thời gian hơn.
Ba thách thức và câu chuyện sở hữu, điều hành
Khi ưu tiên của nhiều doanh nhân mở rộng từ tạo lập sang bảo toàn và chuyển giao tài sản, ông Andrew Loh chỉ ra ba thách thức phổ biến. Thứ nhất là bảo vệ tài sản, tức cân bằng giữa cuộc sống muốn tận hưởng hôm nay và phần tài sản muốn để lại. Thứ hai là mục tiêu gia đình, gồm việc ai nhận được gì và ai được ủy quyền đưa ra các quyết định quan trọng thay mình. Thứ ba là mức độ sẵn sàng của thế hệ kế tiếp, để tài sản được chuyển giao đi kèm khả năng tiếp nối và gìn giữ di sản đã gây dựng.
Với các gia đình kinh doanh, ông lưu ý quyền sở hữu và quyền điều hành doanh nghiệp là hai vai trò khác biệt. Con cái có thể cùng hưởng giá trị doanh nghiệp tạo ra, nhưng để dẫn dắt doanh nghiệp thành công cần năng lực, khát vọng, đam mê và cam kết gánh vác trách nhiệm. Hai vai trò này có thể nằm ở một người hoặc tách riêng. Điều quan trọng nhất là làm rõ kỳ vọng, lắng nghe thế hệ sau và chuẩn bị cho họ trước khi trao lại trách nhiệm. Kế nhiệm đòi hỏi sự chuẩn bị về tư duy của con người, vì vậy một cuộc trò chuyện cởi mở từ sớm có giá trị hơn nhiều so với việc chờ hoàn cảnh buộc gia đình phải ra quyết định.
Theo ông, các quyết định về gia đình, doanh nghiệp, sức khỏe và tài sản luôn tác động qua lại. Một biến động trong kinh doanh có thể ảnh hưởng tới dòng tiền, sự cố sức khỏe có thể đẩy nhanh quyết định kế nhiệm, còn cấu trúc pháp lý có thể chi phối cách tài sản được quản lý qua nhiều thế hệ.
Bởi vậy, các chuyên gia pháp lý, thuế, đầu tư và bảo hiểm cần cùng làm việc quanh một mục tiêu chung là sự thịnh vượng lâu dài, bền vững của gia đình. Mỗi lĩnh vực phục vụ một mục đích riêng và đều phải phù hợp với luật pháp, quy định cũng như hoàn cảnh cụ thể. Kinh nghiệm quản lý tài sản tại các thị trường châu Á cho thấy cấu trúc có vai trò quan trọng, và cấu trúc phát huy hiệu quả nhất khi gắn với mục tiêu của từng khách hàng.
Một câu hỏi thường được đặt ra là khi sự kiện bất ngờ gây áp lực tài chính, làm thế nào để kế hoạch chung của gia đình vẫn được duy trì. Ông Andrew Loh cho rằng bảo hiểm giữ vai trò rất quan trọng ở điểm này. Bảo hiểm vận hành cùng với hoạch định tài chính, kế nhiệm, pháp lý và thuế. Khi sự kiện xảy ra, quyền lợi bảo hiểm mang lại sự bảo vệ tài chính và nguồn thanh khoản để các kế hoạch của gia đình tiếp tục. Giá trị đó cần được hiểu đúng, nên cuộc trao đổi càng bắt đầu sớm càng giúp giải pháp phù hợp với hoàn cảnh và phối hợp nhịp nhàng với các công cụ khác.
Tiến Vũ