Giải bài toán 98% container đi đường bộ, tạo dư địa mới cho logistics
Giải bài toán 98% container đi đường bộ, tạo dư địa mới cho logistics
Dù sản lượng hàng hóa qua cảng biển tăng trưởng mạnh, sự phụ thuộc quá lớn vào phương thức vận tải đường bộ đang tạo ra điểm nghẽn về chi phí đối với logistics. Các chuyên gia nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết về kết nối đường thủy đa phương thức, số hóa và hoàn thiện thể chế để kiến tạo không gian phát triển mới.
Chiều 21/09, Diễn đàn Logistics Vùng lần VII năm 2026 diễn ra tại TP Hải Phòng với sự tham dự và phát biểu chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng. Phát biểu tại diễn đàn, Chủ tịch VCCI Hồ Sỹ Hùng cho biết Nghị quyết số 27-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030, vùng Đồng bằng sông Hồng phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân khoảng 10%/năm.
Các lãnh đạo Hiệp hội, doanh nghiệp, chuyên gia trao đổi tại diễn đàn - Ảnh: chinhphu.vn
|
Ngành logistics Việt Nam hiện tăng trưởng bình quân 14-16%/năm, quy mô thị trường đạt khoảng 45-50 tỷ USD, tương đương 10% GDP. Theo ông Hùng, logistics không chỉ là chi phí vận chuyển mà đã trở thành một phần của năng lực cạnh tranh quốc gia. Hiện vùng Đồng bằng sông Hồng chiếm 33% GDP cả nước, trong đó riêng Hải Phòng chiếm 5%.
Nêu bật thực trạng giao thông nội địa, ông Trần Tiến Dũng, Chủ tịch Hiệp hội Logistics Hải Phòng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA) cho biết quy mô GRDP toàn vùng ước đạt hơn 3.88 triệu tỷ đồng vào năm 2025, tăng 2.7 lần so với 10 năm trước.
Cụm cảng Hải Phòng đang vươn lên vị trí thứ 13 thế giới về hiệu suất khai thác với 50 bến cảng. Tuy nhiên, dù sản lượng container qua cảng Hải Phòng dự báo đạt 13 triệu đến 15.6 triệu TEU vào năm 2030 (tăng 61-93% so với mức 8.1 triệu TEU năm 2025), hiện nay 98% lượng container vẫn vận chuyển bằng đường bộ.
Sự phụ thuộc này đẩy chi phí logistics của doanh nghiệp Việt Nam lên mức khoảng 17% GDP. Trong khi đó, khu vực có hơn 4,000 km đường thủy nội địa, nhưng tuyến hành lang Hải Phòng - Bắc Ninh chỉ đáp ứng khoảng 20 chuyến mỗi tuần bằng tàu dưới 120 TEU.
Đứng trước thách thức này, ông Trần Tiến Dũng nêu mục tiêu đưa tỷ lệ kết nối container bằng đường thủy nội địa và đường biển từ mức dưới 200,000 TEU hiện nay lên 20% vào năm 2030, tương đương 2.6-3.1 triệu TEU. Cộng đồng doanh nghiệp logistics kỳ vọng vào việc sửa đổi quy định kỹ thuật hàng hải, quản lý quỹ đất ven sông, ban hành chính sách ưu đãi đầu tư đội tàu, cũng như duy tu luồng lạch và cải tạo tĩnh không cầu.
Dưới góc độ quốc tế, ông Stéphane Graber, Tổng Giám đốc Liên đoàn các Hiệp hội Giao nhận Vận tải Thế giới (FIATA) đánh giá đầu tư cơ sở hạ tầng là điều kiện cần nhưng chưa đủ. Một trung tâm trung chuyển đòi hỏi 4 nhóm điều kiện bao gồm vị trí và hạ tầng vật lý, khả năng kết nối đa phương thức, tốc độ và độ ổn định, cùng khả năng kết nối dữ liệu và đồng bộ pháp lý.
Tổng Giám đốc FIATA nhấn mạnh: "Đến năm 2035, cạnh tranh giữa các trung tâm logistics sẽ ngày càng ít phụ thuộc vào quy mô hạ tầng đơn thuần. Khả năng khai thác hiệu quả hạ tầng, kết nối dịch vụ và tổ chức dòng dữ liệu sẽ trở thành yếu tố quyết định. Hàng hóa và dữ liệu cần có khả năng di chuyển song hành, thông suốt".
Thanh Trúc (Theo Thông tin Chính phủ)