Cú hích từ Luật Phát triển đô thị: VIFC sẵn sàng kích hoạt đường dẫn vốn vào nền kinh tế
Cú hích từ Luật Phát triển đô thị: VIFC sẵn sàng kích hoạt đường dẫn vốn vào nền kinh tế
Ngày 24/08, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật Phát triển đô thị. Trong đó, Điều 24 quy định riêng các cơ chế, chính sách thúc đẩy Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam (VIFC). Đây được xem là bước hoàn thiện khung pháp lý cho Nghị quyết 22 và 8 Nghị định ban hành trước đó, tạo điều kiện hiện thực hóa các dòng vốn quốc tế vào Việt Nam.
Dưới góc nhìn của PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân - Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (VIFC-HCMC), đây chính là mảnh ghép pháp lý quan trọng để TPHCM hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng 2 con số, đồng thời đặt ra bài toán cấp bách về nâng cấp chuẩn mực đối với cộng đồng doanh nghiệp trong nước.
PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân - Phó Chủ tịch, Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TPHCM (VIFC-HCMC)
|
Hai điểm đột phá khơi thông nguồn vốn khổng lồ
Phân tích về những tác động của Luật Phát triển đô thị, PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân nhận định đạo luật này chính là “cánh tay nối dài”, kết hợp cùng Nghị quyết 22 và các nghị định liên quan để tạo ra một khuôn khổ pháp lý hoàn thiện. Sự đồng bộ này giúp hiện thực hóa khả năng thu hút dòng vốn quốc tế chảy vào TPHCM và lan tỏa ra toàn bộ nền kinh tế thông qua 2 điểm đột phá cốt lõi.
Điểm đột phá đầu tiên là việc cho phép chính quyền địa phương, cụ thể là TPHCM, được phát hành trái phiếu quốc tế bằng ngoại tệ. Cơ chế này giải quyết trực tiếp tình trạng quá tải của thị trường vốn và hệ thống ngân hàng thương mại trong nước, mở ra nguồn lực khổng lồ để thành phố đầu tư vào các hệ thống hạ tầng trọng điểm như tuyến metro, đường vành đai và logistics cảng biển, từ đó tạo bệ phóng phục vụ mục tiêu tăng trưởng 2 con số.
Điểm đột phá thứ 2 nằm ở việc cho phép các thành viên của VIFC cung cấp dịch vụ tài chính cho phần còn lại của Việt Nam. Điều này tạo ra một kênh dẫn vốn trung và dài hạn mới, giúp các doanh nghiệp trong nước ở mọi quy mô có thể trực tiếp tiếp cận nguồn vốn quốc tế thay vì bị giới hạn trong ranh giới của trung tâm tài chính.
Xây dựng hệ sinh thái tài chính và "nắn" dòng vốn chất lượng cao
Để vận hành hiệu quả đường dẫn vốn này, ông Huân cho biết các cơ quan đang xây dựng cơ sở pháp lý cụ thể, điển hình là dự thảo nghị quyết của Hội đồng Nhân dân TPHCM về phát hành trái phiếu quốc tế. Tuy nhiên, hành lang pháp lý thôi là chưa đủ, VIFC bắt buộc phải xây dựng được một hệ sinh thái tài chính toàn diện bao gồm các tổ chức bảo lãnh phát hành, đơn vị tư vấn, cơ quan xếp hạng tín nhiệm và các tổ chức kết nối nhà đầu tư quốc tế.
Về định hướng dài hạn, VIFC không chỉ dừng lại ở các đợt phát hành trái phiếu riêng lẻ trên thị trường sơ cấp mà còn phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước để phát triển thị trường thứ cấp. Mục tiêu là tạo ra tính thanh khoản cao cho các giao dịch quốc tế nhưng vẫn đảm bảo sự cộng hưởng, tránh xung đột lợi ích với thị trường chứng khoán nội địa. Nguồn vốn huy động được sẽ không thu hút bằng mọi giá mà được định hướng có chủ đích vào các lĩnh vực đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và đầu tư gián tiếp nước ngoài (FII) chất lượng cao. Dòng tiền sẽ chảy vào những ngành nghề mang hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng lớn, giúp Việt Nam làm chủ công nghệ và tiến sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Theo đúng chỉ đạo của Chính phủ, VIFC đang nỗ lực đàm phán triển khai để có thể thực hiện những giao dịch thực tế đầu tiên ngay trong quý 4 tới.
Hoàn thiện hạ tầng phần cứng và công nghệ giám sát
Về tiến độ xây dựng hạ tầng, ông Huân chia sẻ dù một trung tâm tài chính quốc tế thường mất từ 5-10 năm để định hình, TPHCM đang triển khai với tinh thần đẩy hết tốc lực, "vừa chạy vừa xếp hàng". Hạ tầng phần cứng đã được quy hoạch rõ nét trên diện tích 898ha, bao gồm khu vực Thủ Thiêm và một phần các phường Bến Thành, Sài Gòn. Điểm nhấn không gian sẽ là tòa tháp biểu tượng 99 tầng cùng hệ thống cơ sở vật chất phục vụ nhu cầu làm việc, lưu trú cho các chuyên gia và định chế tài chính quốc tế.
Dù vậy, trọng tâm thực sự mà VIFC hướng tới là hạ tầng phần mềm. Nơi đây sẽ tập trung phát triển các sàn giao dịch chứng khoán, hàng hóa quốc tế và nhắm vào các thị trường ngách như trung tâm tài chính hàng không, hàng hải hay trung tâm công nghệ tài chính (fintech hub). Để quản lý một hệ thống kiến trúc liên thông phức tạp, trung tâm bắt buộc phải áp dụng các công nghệ giám sát thời gian thực tiên tiến như SupTech và RegTech. Việc kiểm soát chặt chẽ các rủi ro về an ninh tiền tệ, rửa tiền hay tài trợ khủng bố trong giai đoạn đầu sẽ đảm bảo tính minh bạch tuyệt đối, từ đó tạo dựng niềm tin vững chắc để các nhà đầu tư quốc tế yên tâm giải ngân.
Đối với các doanh nghiệp trong nước, ông Huân nhấn mạnh cơ hội tiếp cận dòng vốn quốc tế luôn đi kèm áp lực phải tự nâng cấp chuẩn mực hoạt động. Các định chế tài chính nước ngoài yêu cầu rất khắt khe về khả năng thanh toán, xếp hạng tín nhiệm và đòi hỏi doanh nghiệp phải áp dụng các chuẩn mực kế toán quốc tế như IFRS. Đây là thách thức không nhỏ, đặc biệt với các doanh nghiệp vừa và nhỏ, buộc họ phải có thời gian để chuyển đổi. Điển hình như trong lĩnh vực tài chính xanh để hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2050, do số lượng doanh nghiệp đạt chuẩn "xanh" tại Việt Nam hiện chưa nhiều, dòng vốn quốc tế sẽ ưu tiên tập trung vào "vốn chuyển đổi" nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp nâng cấp từ nền kinh tế "nâu" sang nền kinh tế "xanh". Nhận thức rõ tính cấp bách, ngay sau khi Quốc hội thông qua Luật Phát triển đô thị, cơ quan điều hành VIFC đã lập tức phối hợp cùng UBND TPHCM và các sở ban ngành để hiện thực hóa luật. Bên cạnh việc xây dựng các nghị quyết chuyên đề, VIFC đang tích cực tổng hợp các danh mục dự án hạ tầng công cộng và dự án của doanh nghiệp tư nhân thành một bộ sản phẩm hoàn chỉnh để đi kêu gọi đầu tư, làm tròn vai trò cầu nối chiến lược dẫn dắt dòng vốn quốc tế chảy trực tiếp vào nền kinh tế thực.
Cát Lam