TẬP SAN IR AWARDS 2026: QUẢN TRỊ NIỀM TIN - KIẾN TẠO GIÁ TRỊ

FPTS chọn tăng trưởng có kiểm soát giữa cuộc đua khốc liệt

Trao đổi với người viết, ông Đinh Quang Thuần - Giám đốc Chi nhánh TP. Hồ Chí Minh, CTCP Chứng khoán FPT (FPTS HCM) đã chia sẻ về chiến lược tạo giá trị dài hạn cũng như cách doanh nghiệp nhìn nhận vai trò của hoạt động Quan hệ nhà đầu tư (IR) trong giai đoạn mới của thị trường vốn.

Thưa ông, thị trường chứng khoán đang chứng kiến sự cạnh tranh ngày càng mạnh giữa các công ty chứng khoán, đặc biệt khi nhiều doanh nghiệp có lợi thế từ hệ sinh thái ngân hàng. FPTS nhìn nhận đâu là những thách thức lớn nhất hiện nay?

Ông Đinh Quang Thuần: Thách thức lớn nhất trước hết đến từ áp lực cạnh tranh ngày càng gia tăng. Nhiều công ty chứng khoán có lợi thế từ hệ sinh thái ngân hàng hoặc nguồn vốn ngoại đang liên tục tăng vốn điều lệ, mở rộng dư nợ margin và gia tăng thị phần. Điều này tạo áp lực rất lớn đối với toàn ngành.

Bên cạnh đó, xu hướng "Zero Fee" ngày càng phổ biến cũng đang làm thu hẹp nguồn thu môi giới truyền thống. Điều này đặt ra yêu cầu các công ty chứng khoán phải chủ động tái cấu trúc và đa dạng hóa nguồn thu.

Một yếu tố khác là biến động của môi trường kinh tế vĩ mô. Những thay đổi về chính sách tiền tệ, lãi suất và dòng vốn quốc tế tiếp tục đặt ra thách thức đối với quản trị thanh khoản, kiểm soát rủi ro và duy trì tăng trưởng ổn định.

Trong bối cảnh đó, FPTS không lựa chọn cạnh tranh bằng mọi giá hay chạy theo tăng trưởng vốn nóng, mà tập trung xây dựng sự khác biệt dựa trên những giá trị cốt lõi.

Vậy đâu là những giá trị khác biệt mà FPTS muốn thị trường nhìn nhận?

 - Có hai điểm chúng tôi đặc biệt chú trọng.

Thứ nhất là mô hình tư vấn độc lập và cá thể hóa đến từng khách hàng. FPTS tiên phong tách hoạt động tư vấn khỏi phí giao dịch. Chuyên viên tư vấn thu phí trực tiếp theo mô hình đăng ký sử dụng dịch vụ và không hưởng hoa hồng dựa trên doanh số giao dịch. Điều này tạo nền tảng cho hoạt động tư vấn độc lập, có trách nhiệm và hướng đến lợi ích dài hạn của khách hàng.

Thứ hai là năng lực công nghệ tự chủ và bảo mật. Các hệ thống giao dịch, quản trị rủi ro cũng như giải pháp phục vụ khách hàng và cổ đông được FPTS chủ động nghiên cứu, phát triển. Năng lực công nghệ tự chủ giúp Công ty nâng cao hiệu quả vận hành, linh hoạt trong phát triển sản phẩm và tăng cường khả năng bảo mật thông tin.

Về dài hạn, chúng tôi cho rằng lợi thế của FPTS nằm ở sự kết hợp giữa năng lực công nghệ tự chủ với đội ngũ nhân sự chính trực, chuyên nghiệp trên nền tảng đạo đức nghề nghiệp. Đây là những năng lực được tích lũy qua thời gian và là nền tảng để xây dựng niềm tin, duy trì sự gắn bó của khách hàng qua nhiều chu kỳ thị trường.

Nếu không chạy theo tăng trưởng bằng mọi giá, mô hình kinh doanh của FPTS trong những năm tới sẽ tập trung vào đâu?

- Trong những năm tới, tỷ trọng doanh thu từ môi giới giao dịch truyền thống dự kiến sẽ giảm dần theo xu hướng chung của thị trường. FPTS định hướng cơ cấu doanh thu theo hướng bền vững và thực chất hơn, tập trung vào ba trụ cột chính gồm lãi từ hoạt động cho vay margin, phí dịch vụ tư vấn đầu tư và hoạt động tư vấn tài chính doanh nghiệp.

Margin tiếp tục là một trong những nguồn đóng góp doanh thu quan trọng. FPTS chủ động xây dựng cơ cấu nguồn vốn linh hoạt, đồng thời duy trì nguyên tắc quản trị rủi ro chặt chẽ để đáp ứng nhu cầu sử dụng đòn bẩy của nhà đầu tư một cách an toàn và hiệu quả.

Ở mảng tư vấn đầu tư, khi thị trường ngày càng phát triển, nhu cầu đối với dịch vụ tư vấn chuyên sâu, độc lập và cá thể hóa sẽ ngày càng rõ nét. FPTS định hướng ứng dụng công nghệ trong phân tích dữ liệu, nhận diện nhu cầu và hỗ trợ xây dựng các khuyến nghị phù hợp hơn với từng nhóm khách hàng.

Đối với tư vấn tài chính doanh nghiệp, FPTS tiếp tục đẩy mạnh hoạt động này, đồng thời phát triển các giải pháp công nghệ như EzGSM và EzIR, qua đó mở rộng hệ sinh thái dịch vụ dành cho cộng đồng doanh nghiệp niêm yết.

Với định hướng tăng trưởng có kiểm soát, đâu là giới hạn mà FPTS không chấp nhận đánh đổi?

- Khi phải lựa chọn giữa tăng trưởng và chất lượng tài sản, khách hàng, FPTS luôn xác định rõ các giới hạn.

Trước hết, chúng tôi ưu tiên an toàn và chất lượng tài sản. FPTS không theo đuổi tăng trưởng ngắn hạn bằng mọi giá mà duy trì cách tiếp cận thận trọng trong quản lý vốn, bảo đảm quy mô tăng trưởng luôn nằm trong khả năng kiểm soát.

Công ty sẵn sàng chấp nhận mức sinh lời thấp hơn trong ngắn hạn để duy trì thanh khoản an toàn, chất lượng tài sản và kỷ luật tài chính trong dài hạn.

FPTS cũng không đánh đổi chất lượng tín dụng để gia tăng dư nợ. Việc mở rộng margin luôn đi kèm với các tiêu chuẩn thẩm định và kiểm soát chặt chẽ, thay vì nới lỏng điều kiện để theo đuổi tăng trưởng quy mô.

Công nghệ cũng đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát rủi ro. Hệ thống EzMargin do FPTS tự phát triển cho phép theo dõi trạng thái các khoản vay margin theo thời gian thực, cảnh báo sớm và hỗ trợ xử lý theo các ngưỡng an toàn đã thiết lập. Hạn mức margin được xem xét dựa trên năng lực tài chính, tài sản và lịch sử giao dịch thực tế của từng khách hàng.

Một nguyên tắc khác là duy trì tính độc lập trong quản trị nguồn vốn. FPTS chủ động xây dựng năng lực tài chính và kế hoạch nguồn vốn phù hợp với chiến lược phát triển, không phụ thuộc vào lợi thế hỗ trợ từ hệ sinh thái bên ngoài để cạnh tranh ngắn hạn.

Trong 3-5 năm tới, FPTS sẽ đầu tư vào những năng lực nào để tạo giá trị doanh nghiệp?

- Công nghệ tự chủ, an toàn và ứng dụng AI sẽ tiếp tục là một trong những ưu tiên lớn. FPTS tiếp tục dành nguồn lực cho việc tự nghiên cứu, phát triển và nâng cấp hệ sinh thái sản phẩm như EzTrade, EzMargin, EzGSM và EzIR.

Đối với AI, Công ty định hướng ứng dụng vào phân tích dữ liệu lớn theo thời gian thực, hỗ trợ hoạt động tư vấn và nâng cao hiệu quả vận hành. Tuy nhiên, đi cùng với đó phải là yêu cầu rất cao về an toàn và bảo mật thông tin khách hàng.

Song song với công nghệ, con người vẫn là nền tảng. FPTS tiếp tục đầu tư đào tạo đội ngũ chuyên viên tư vấn tài chính có chuyên môn sâu, am hiểu nghiệp vụ và tuân thủ các chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng dịch vụ và bảo vệ lợi ích dài hạn của khách hàng.

Hiệu quả đầu tư vì vậy không chỉ được đánh giá bằng những chỉ tiêu tài chính ngắn hạn. Chúng tôi quan tâm đến độ ổn định và an toàn của hệ thống công nghệ, khả năng vận hành liên tục trong những giai đoạn thị trường có thanh khoản cao, cũng như mức độ hài lòng và gắn bó của khách hàng, cổ đông và nhà đầu tư.

Chuyển sang câu chuyện IR, trong bối cảnh thị trường chứng khoán hướng tới nâng hạng, FPTS đang thay đổi hoạt động IR như thế nào?

- Khi thị trường hướng tới nâng hạng, yêu cầu về minh bạch, chất lượng công bố thông tin và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư ngày càng cao. FPTS xác định việc nâng chuẩn IR không chỉ nhằm đáp ứng các yêu cầu mới, mà còn để chủ động nâng cao chất lượng tương tác với thị trường.

Một trong những định hướng là chuẩn hóa công bố thông tin song ngữ Anh - Việt. FPTS chủ động đồng bộ các tài liệu quan trọng bằng cả tiếng Việt và tiếng Anh, từ báo cáo tài chính, báo cáo thường niên đến các thông tin và giải trình bất thường. Điều này giúp nhà đầu tư quốc tế tiếp cận thông tin thuận lợi và đầy đủ hơn.

Quan trọng hơn, chúng tôi chuyển từ "tuân thủ" sang "chủ động đối thoại". IR không nên chỉ là một kênh cung cấp thông tin một chiều mà cần trở thành kênh tương tác thường xuyên với nhà đầu tư.

Vì vậy, FPTS cũng nâng cấp website và các kênh IR theo hướng trực quan, đa ngôn ngữ và thuận tiện hơn, giúp cổ đông, nhà đầu tư dễ dàng tiếp cận thông tin, hiểu rõ hơn về tình hình tài chính, mô hình kinh doanh và định hướng phát triển của Công ty.

Cùng với đó là việc chuẩn hóa đội ngũ IR, hoàn thiện quy trình phối hợp và cung cấp thông tin để các thông điệp truyền tải ra thị trường có tính hệ thống, nhất quán và có chiều sâu giải trình.

Nếu chỉ công bố thông tin đúng và đủ thì đã đủ để gọi là IR chuyên nghiệp chưa? Và đâu là ranh giới giữa công bố thông tin với chủ động truyền tải câu chuyện đầu tư?

- Với vai trò vừa là công ty đại chúng, vừa là đơn vị cung cấp dịch vụ tư vấn IR, FPTS cho rằng công bố thông tin đúng và đầy đủ chỉ là yêu cầu nền tảng.

Một hoạt động IR chuyên nghiệp cần tiến xa hơn bằng cách tăng cường minh bạch, chủ động kết nối với nhà đầu tư, nâng cao chất lượng thông tin và xây dựng niềm tin bền vững giữa doanh nghiệp với thị trường.

IR phải giúp nhà đầu tư hiểu rõ hơn về chiến lược, chất lượng quản trị và định hướng phát triển của doanh nghiệp, từ đó tạo nền tảng cho sự đồng hành lâu dài.

Một nguyên tắc quan trọng khác là bảo đảm công bằng trong tiếp cận thông tin. Mọi cổ đông, không phân biệt quy mô sở hữu, vị trí địa lý hay hình thức tham dự, đều cần được tiếp cận thông tin đầy đủ, kịp thời và nhất quán.

Đồng thời, IR cần có phản hồi hai chiều. Doanh nghiệp phải chủ động ghi nhận ý kiến của nhà đầu tư, thực hiện hậu kiểm sau công bố thông tin và điều chỉnh cách thức truyền tải để thông tin ngày càng rõ ràng, dễ hiểu và hữu ích hơn.

Về ranh giới giữa công bố thông tin và chủ động truyền tải câu chuyện đầu tư, theo tôi, công bố thông tin là nền tảng tuân thủ, phản ánh những gì doanh nghiệp đã thực hiện. Trong khi đó, truyền tải câu chuyện đầu tư giúp thị trường hiểu rõ vì sao doanh nghiệp lựa chọn chiến lược đó và giá trị dài hạn được tạo ra như thế nào.

Ranh giới quan trọng nhất là câu chuyện đầu tư phải luôn dựa trên thông tin minh bạch, có cơ sở và nhất quán với thực tế hoạt động của doanh nghiệp.

FPTS vốn có lợi thế về công nghệ. Công nghệ đang được sử dụng như thế nào để thay đổi trải nghiệm IR?

- Điểm khác biệt trong hoạt động IR của FPTS nằm ở sự kết hợp giữa chất lượng đội ngũ nhân sự và năng lực công nghệ tự chủ.

Con người là nền tảng tạo nên chiều sâu của IR. Đội ngũ phụ trách IR cần được phát triển cả về chuyên môn tài chính, quản trị, pháp lý và kỹ năng truyền thông. FPTS không xem IR đơn thuần là hoạt động truyền thông hình ảnh, mà là kênh kết nối với nhà đầu tư trên cơ sở trung thực, khách quan và có trách nhiệm.

Ở chiều ngược lại, công nghệ tự chủ giúp nâng cao trải nghiệm của cổ đông. FPTS đã chủ động nghiên cứu và phát triển các giải pháp như EzIR và EzGSM. Những giải pháp này không chỉ được sử dụng trong hoạt động IR của FPTS mà còn được cung cấp cho khách hàng doanh nghiệp.

EzIR là cổng thông tin IR trực tuyến hỗ trợ doanh nghiệp công bố, lưu trữ và quản lý thông tin, đồng thời liên kết với mục Quan hệ cổ đông trên website doanh nghiệp. Qua đó, nền tảng giúp chuẩn hóa hoạt động công bố thông tin và tạo điều kiện để nhà đầu tư dễ dàng tra cứu, theo dõi và phân tích doanh nghiệp.

Trong khi đó, EzGSM là giải pháp ĐHĐCĐ trực tuyến, giúp xóa bỏ rào cản địa lý, tạo điều kiện để cổ đông trong và ngoài nước tham dự, biểu quyết và bầu cử trực tuyến theo thời gian thực một cách thuận tiện, an toàn và bình đẳng.

Sự kết hợp giữa con người và công nghệ giúp FPTS vừa nâng cao tính thuận tiện, chính xác và minh bạch trong tiếp cận thông tin, vừa duy trì được chiều sâu tư vấn và sự tin cậy trong quan hệ với cổ đông, nhà đầu tư.

Một trong những vấn đề quan trọng nhất của IR là làm sao để thị trường hiểu đúng giá trị doanh nghiệp. FPTS đang làm gì để thu hẹp khoảng cách giữa giá trị doanh nghiệp và thị giá?

- Theo chúng tôi, để giúp nhà đầu tư hiểu rõ hơn về giá trị, chiến lược và triển vọng của Công ty, hoạt động IR cần tập trung vào việc cung cấp thông tin nhất quán, có chiều sâu và gắn với kết quả thực tế.

Mục tiêu là giúp thị trường nhìn nhận đầy đủ và chính xác hơn về giá trị nội tại cũng như định hướng phát triển dài hạn của doanh nghiệp. Qua đó, doanh nghiệp có thể củng cố niềm tin và sự đồng hành của cổ đông, nhà đầu tư.

IR vì vậy không chỉ là câu chuyện công bố số liệu. Quan trọng hơn là giúp nhà đầu tư hiểu được doanh nghiệp đang làm gì, vì sao lựa chọn chiến lược đó và giá trị dài hạn được tạo ra như thế nào.

Khi thị trường được kỳ vọng nâng hạng và dòng vốn quốc tế có thể gia tăng, FPTS đang chuẩn bị như thế nào để hấp dẫn hơn với nhà đầu tư nước ngoài?

- Đây là một định hướng quan trọng của FPTS. Với tỷ lệ sở hữu nước ngoài tại đã được chấp thuận tối đa lên tới 100%, Công ty tập trung chuẩn bị trên nhiều phương diện.

Trước hết là nâng cao chuẩn mực quản trị doanh nghiệp. FPTS tiếp tục hoàn thiện mô hình quản trị theo hướng minh bạch, chuyên nghiệp và tiệm cận thông lệ quốc tế. Trong đó, Ủy ban Kiểm toán trực thuộc Hội đồng quản trị đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cường tính độc lập, khách quan và hiệu quả giám sát.

Bên cạnh đó, Công ty tiếp tục chuẩn hóa thông tin phi tài chính và ESG, nâng cao chất lượng công bố các thông tin về môi trường, xã hội và quản trị doanh nghiệp, đáp ứng tốt hơn yêu cầu ngày càng cao của các quỹ đầu tư quốc tế đối với các tiêu chí phát triển bền vững.

Thông qua việc đồng thời nâng chuẩn quản trị, tăng cường minh bạch và phát huy lợi thế từ đối tác chiến lược quốc tế, FPTS hướng tới xây dựng nền tảng vững chắc để mở rộng khả năng tiếp cận dòng vốn trong và ngoài nước.

FPTS vừa là doanh nghiệp niêm yết, vừa cung cấp dịch vụ tư vấn IR cho doanh nghiệp. Từ góc nhìn của ông, hoạt động IR tại Việt Nam đang thay đổi như thế nào trong thời gian qua?

- Chúng tôi nhận thấy IR tại Việt Nam đang chuyển từ "tuân thủ" sang "đối thoại chủ động". Doanh nghiệp không chỉ cần công bố thông tin đúng quy định mà còn phải nâng cao chất lượng tương tác và khả năng giải trình với nhà đầu tư.

Tuy nhiên, mô hình nhân sự kiêm nhiệm IR vẫn khá phổ biến. Điều này tiềm ẩn nguy cơ chậm trễ thông tin và thiếu chiều sâu trong hoạt động IR.

Từ kinh nghiệm đồng hành và cung cấp giải pháp tư vấn công bố thông tin EzIR cho hơn 400 công ty đại chúng, FPTS đã đúc kết được nhiều bài học và áp dụng cho chính hoạt động IR của mình.

Một trong số đó là tăng cường phối hợp giữa các bộ phận. IR cần có sự kết hợp của đội ngũ am hiểu tài chính, pháp lý và truyền thông, cùng với sự tham gia trực tiếp của Ban lãnh đạo và các công cụ công nghệ hỗ trợ.

Một điểm khác là tăng cường tương tác hai chiều. Chúng tôi chú trọng ghi nhận phản hồi của nhà đầu tư, thực hiện hậu kiểm sau công bố thông tin và giải đáp đầy đủ các vấn đề cổ đông quan tâm.

Kinh nghiệm tư vấn cho cộng đồng doanh nghiệp vì vậy cũng trở thành nguồn thực tiễn giúp FPTS liên tục hoàn thiện hoạt động IR theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch và hiệu quả hơn.

Trân trọng cảm ơn ông!

Huy Khải

FILI